Een innovatief Brusselse financieringstechniek die werkt voor sociale kopers, moet nu ook sleutelberoepen in de stad houden.
Vorige week organiseerde de commissie Huisvesting een hoorzitting met de vzw Ciré, op initiatief van Anders-parlementslid Imane Belguenani. De hoorzitting bracht een breed debat op gang over een financieringstechniek die het Woningsfonds al jaren uittest: de uitgestelde prijs, of prix différé.
In plaats van een klassieke subsidie op de verkoopprijs (waarbij het geld definitief verdwijnt, zoals bij CityDev) schiet het Woningsfonds tot 30% van de aankoopprijs voor. Dat bedrag wordt geïndexeerd terugbetaald: in schijven, bij doorverkoop of bij erfenis. De terugbetaalde middelen vloeien terug in het fonds en kunnen opnieuw worden ingezet. Uit het antwoord van staatssecretaris Lalieux op een schriftelijke vraag van Imane Belguenani blijkt dat het systeem al werkt: 266 toepassingen op 579 verkochte woningen — 46% van alle verkopen in het kader van de Alliantie Huisvesting, goed voor 18 miljoen euro uitstaand.
Uit een antwoord van staatssecretaris Karine Lalieux op een schriftelijke vraag van Imane Belguenani blijkt hoe ver het systeem al gevorderd is. Tot eind maart 2026 paste het Woningsfonds de uitgestelde prijs 266 keer toe op een totaal van 579 verkochte woningen. Dat is 46% van alle verkopen in het kader van de Alliantie Huisvesting.
De uitgestelde prijs werkt het best in combinatie met een tweede instrument: de revolverende fondsen van Ciré, de Groupes d’Épargne Collectifs et Solidaires (GECS). Die lossen een andere maar even concrete drempel op: de voorafbetaling bij het compromis. Een groep gezinnen spaart samen een gemeenschappelijke pot op. Wie een woning vindt, krijgt de voorafbetaling voorgeschoten uit die pot. Bij de notariële akte, wanneer het krediet van het Woningsfonds vrijkomt, wordt de pot teruggestort. Revolverend dus, klaar voor de volgende koper. Zo werden al meer dan 300 gezinnen eigenaar.
Maar de twee systemen hebben elkaar nodig. Een revolverend fonds lost de voorafbetaling op; de uitgestelde prijs maakt de aankoopprijs zelf haalbaar. Zonder uitgestelde prijs zijn ook de publieke woningen te duur geworden voor de doelgroep. Zonder juiste begeleiding geraken de meest kwetsbare gezinnen niet door het traject. Samen vormen ze een coherente aanpak.
Wie de stad draaiende houdt, moet er ook kunnen wonen. Vandaag vertrekken verplegers, leerkrachten en politieagenten, de zogenaamde key workers, omdat een woning kopen met hun loon onhaalbaar is. Dat is niet enkel een sociaal probleem. Ziekenhuizen en scholen kampen met personeelstekort. Een deel van de oorzaak ligt bij de woningmarkt. De stad holt zichzelf uit.
De uitgestelde prijs biedt ook voor hen een uitweg. Sectoren als onderwijs en gezondheidszorg zouden zelf revolverende fondsen kunnen aanleggen, beheerd door het Woningsfonds, als aanvulling op een hypothecaire lening. De initiële investering komt van de sector zelf. Staatssecretaris Lalieux erkende in haar antwoord aan Imane Belguenani dat het Woningsfonds in principe ook fondsen van derden kan beheren voor dit doel. Gecombineerd met het abattement op de registratierechten, de Be Home-premie en de aangekondigde verbeteringen in het regeerakkoord 2026-2029 kan de uitgestelde prijs de sluitsteen zijn die eigendomsverwerving voor sleutelberoepen in Brussel eindelijk haalbaar maakt.