Brussels parlement stemt voorstel Imane Belguenani (Open Vld) met opmerkelijke argumenten weg
Imane Belguenani (Open Vld) stelt voor dat alle jongeren in Brussel op het eind van het ASO, TSO, BSO een taaltest bij werkenvoor.be (de vroegere Selor-test) en theoretisch Rijexamen B kan afleggen. Haar resolutie in het Brussels parlement kon rekenen op de steun van Vooruit, NVA en TFA. Het stuitte op het opmerklijk verzet bij Groen en Ecolo die jongeren niet willen aanmoedigen een Rijbewijs te halen.
“Ik heb dit voorstel ingediend omdat ik geloof in sociale mobiliteit. Werkgevers en wergeversorganisaties spraken er me op aan bij bedrijfsbezoeken. Jongeren begonnen er zelf over bij schoolbezoeken aan het parlement” zegt Belguenani.
Het is een kleine inspanning: de mogelijkheid geven aan jongeren op het einde van het onderwijs om het examen voor het taaltest van werkenvoor.be en het theoretisch Rijbewijs examen B af te leggen. “Noch voor ze zich inschrijven bij Actiris als werkzoekenden kunnen ze twee extra lijntjes op hun CV toevoegen die zeer belangrijk zijn op de Brusselse arbeidsmarkt”.
- De gemiddelde leeftijd waarop jongeren een rijbewijs halen is nu 25 jaar.”In veel kortgeschoolde beroepen blijft een rijbewijs essentieel. En ook in de stad van morgen met deelwagens, blijft rijvaardigheid een sleutel tot werk,” zegt Belguenani. “Toegang geven tot het theorie-examen is geen ideologische keuze, het is een realistische maatregel voor wie vooruit wil.”
- Meer dan 60% van de vacatures vereist tweetaligheid, terwijl slechts 20% van de jongeren zichzelf voldoende tweetalig acht “taalkennis is hoe dan ook essentieel op de arbeidsmarkt. Met de nood aan arbeidsmobiliteit naar de rand is kennis van het Nederlands noch belangerijker”.
Imane Belguanani wil dit voorstel uitwerken in samenwerking met het Gewest, de gemeenschappen en federaal omdat het een gedeelde bevoegdheid is. Het is een aanbod aan jongeren en geen nieuwe vorm van eindterm.
Toch stootte het voorstel op tal van praktische opmerkingen over bevoegdheden. Gilles Verstraete (N-VA), Ilyas Mouani (Vooruit) en Najima El Arbaoui (TFA) gaven hun steun aan het voorstel omdat het uitgaat van extra kansen voor Brusselse jongeren op de arbeidsmarkt.
Groen en Ecolo struikelden onder andere over het idee dat we zo jongeren aanmoedigen een rijbewijs te halen en te kiezen voor de wagen. Imane Belguenani had hier weinig begrip voor: “Ik kan perfect leven zonder rijbewijs. Maar een loodgieter, een verzorger of een elektricien veel minder. Het is opvallend dat net partijen die zeggen op te komen voor de meest kwetsbaren, hier uit ideologische reflex jongeren kansen ontzeggen.”
Imane Belguenani – Plenaire vergadering van het Brussels Hoofdstedelijk Parlement – 12 december 2025
Je commencerai par dire que quand j’ai introduit ma première proposition de résolution, je pensais en toute honnêteté qu’elle passerait sans problème et que personne ne s’opposerait à donner un coup de pouce à des jeunes qui se trouvent sur les bancs scolaires ou s’apprêtent à les quitter.
Je ne réalisais pas que je touchais à deux sujets sensibles : le néerlandais et le permis de conduire. Ce dernier sujet a crispé certains partis et les a motivés à rejeter ma proposition.
In de eerste plaats wil ik de voorgeschiedenis van de indiening van deze tekst schetsen. Al drie jaar lang bezoek ik Brusselse ondernemers. Ondertussen heb ik 150 verschillende ondernemers bezocht, van een zelfstandige graphic designer in Ukkel, over handelaars in de Brabantstraat, tot grotere multinationals.
Dat doe ik om te weten hoe het gesteld is met het economische weefsel, om te weten wat zich op het terrein afspeelt. Ik wil op de hoogte zijn van de uitdagingen waar onze ondernemers, die van Brussel een bruisende stad maken, voor staan. Ik wil ook weten wat de uitdagingen zijn op de arbeidsmarkt, om op basis daarvan concrete oplossingen voor te stellen. Dat is immers de reden waarom we aan politiek doen: om oplossingen voor te stellen, zodat onze stad vooruit kan, zodat iedereen een toekomstperspectief heeft, zodat iedereen kan doorgroeien en van zijn leven kan maken wat hij of zij wil.
Sociale mobiliteit vormt de kern van mijn engagement. De tekst die ik vandaag indien, biedt een oplossing voor een belangrijke uitdaging waarover ik de voorbije jaren vaak heb gehoord. We zien in Brussel nog te vaak jongeren die klaar zijn om te werken en zin hebben in de toekomst, maar obstakels tegenkomen in hun zoektocht naar werk. Die obstakels zijn divers, zoals de competitiviteit op de arbeidsmarkt, maar ook het gebrek aan een netwerk, wat heel belangrijk is om een job te kunnen vinden.
Voorts zijn er nog twee andere zaken die ook belangrijk zijn: twee- of drietaligheid en het bezit van een rijbewijs voor bepaalde essentiële sectoren zoals zorg, logistiek of de technische sector.
De cijfers zijn duidelijk: de jeugdwerkloosheid in Brussel blijft de hoogste van het land. Bijna een op de drie jongeren is werkloos. Actiris stelt vast dat voor meer dan 60% van de Brusselse vacatures tweetaligheid vereist is, terwijl slechts 20% van de jongeren zichzelf voldoende tweetalig acht.
Brussel is het enige gewest waar de bevolking op arbeidsactieve leeftijd toeneemt; in Vlaanderen en Wallonië neemt die groep af. Op die realiteit moeten we inspelen.
Ook op het vlak van mobiliteit doen zich verschuivingen voor, die grotendeels positief zijn. Het aantal Brusselaars met een rijbewijs daalt met een kwart omdat niet iedereen een rijbewijs nodig heeft. Dat geldt bijvoorbeeld voor mezelf. De gemiddelde leeftijd waarop jongeren hun rijbewijs halen, verschuift bovendien. Heel wat Brusselse jongeren halen hun rijbewijs pas als ze al werk hebben gevonden. Uit alle statistieken blijkt echter dat het zonder rijbewijs moeilijker is om een job te vinden.
Met dit voorstel willen we niemand aanzetten om eigenaar van een auto te worden; er bestaat ook zoiets als deelmobiliteit. We weten dat jongeren vaak kiezen voor het openbaar vervoer, de fiets en deelsystemen, en dat is een goede zaak. In veel sectoren blijft het bezit van een rijbewijs echter een voorwaarde om een job te kunnen krijgen. Dat geldt des te meer voor banen voor kortgeschoolden. Ook in de stad van de toekomst, met deelauto’s en slimme mobiliteit, zal rijvaardigheid een belangrijke sleutel blijven tot kansen op de arbeidsmarkt. Jongeren lopen dan ook door kleine drempels veel kansen mis. Daarom dien ik deze resolutie in.
We vragen de regering eenvoudigweg om te onderzoeken of het, in samenwerking met de gemeenschappen en het gewest, mogelijk is om jongeren in het laatste jaar van het secundair onderwijs voor te bereiden op het theoretisch rijexamen. We vragen ook dat elke laatstejaarsleerling via de school kan inschrijven voor een federaal georganiseerde taaltest, die vroeger een Selorcertificaat opleverde. Zoiets moet in samenwerking met de andere beleidsinstanties gebeuren.
De voorstellen bieden jongeren de kans om hun cv te verrijken voor ze werk zoeken. In plaats van hen pas te activeren als ze zich bij Actiris inschrijven, leggen we een goede basis in de laatste maanden van het onderwijs. Zulke kleine maatregelen kunnen een grote impact hebben. Een taaltest en een rijexamen lijken misschien technisch, maar ze kunnen het verschil maken tussen een baan en geen baan.
In de commissie viel te horen dat slagen voor de test geen voorwaarde mag zijn om een diploma secundair onderwijs te behalen en dat deelname vrijblijvend moet zijn. Beste collega’s, wij herschrijven de eindtermen van het Nederlands- en Franstalig onderwijs niet. Uiteraard gaat het om de vrijblijvende mogelijkheid om naast je diploma een extra bekwaamheid te verwerven, die een troef is op de arbeidsmarkt.
J’ai entendu aussi certains déclarer que les tests devaient être réalisés par un service externe, et non par les écoles. Au lieu d’essayer d’interpréter ce qu’il y a possiblement entre les lignes de la résolution, je vous invite à lire simplement ces lignes. En effet, je propose précisément que ces tests soient organisés par les services compétents, à savoir l’État fédéral pour les tests linguistiques. Nous ne demandons pas aux enseignants de certifier eux-mêmes le niveau de leurs élèves en français ou en néerlandais. Au contraire, nous souhaitons que les services compétents en soient chargés.
Ik heb ook het argument gehoord dat een taaltest op het einde van het middelbaar onderwijs er niet voor zorgt dat iemand die taal beter beheerst. Je moet, zo klinkt het, in de vroege levensjaren van een kind inzetten op twee- en meertaligheid. Volledig akkoord. Open Vld heeft ook als eerste een minister van Meertaligheid gehad, die inzette op het aanleren van verschillende talen. Wij zijn daar dus voorstander van, maar het ene sluit het andere niet uit.
We moeten inzetten op het aanleren van beide landstalen en van het Engels, en er tegelijk voor zorgen dat leerlingen op het einde van hun middelbaar onderwijs iets op zak hebben wat hun een voorsprong geeft op de arbeidsmarkt. Ze kunnen daar dan naartoe werken: als je weet dat je over een aantal jaar een taaltest kunt afleggen die je een voordeel op de arbeidsmarkt bezorgt, zul je misschien wat meer moeite doen.
Ook over het rijbewijs hoorde ik tegenwerpingen.
« Il y a d’autres options », ai-je ainsi entendu. Merci, chers collègues, je l’ignorais…
Je remercie Ecolo de me rappeler qu’existent le métro, le tram, les trottinettes, les vélos. Je suis née et j’ai grandi à Bruxelles !
Dat argument getuigt van weinig voeling met de arbeidsmarkt. Ik heb als parlementslid zelf geen rijbewijs, maar ik heb dat ook niet nodig. Het lukt ook met de metro of de tram.
Tijdens de commissievergadering gaf ik het voorbeeld van een loodgieter, een elektricien, een zorgverlener en een pakjesbezorger. Stel u een achttienjarige voor die een opleiding tot lifttechnicus heeft gevolgd. Hij gaat solliciteren en krijgt van zijn potentiële werkgever de vraag of hij een rijbewijs heeft. Hij zal voor de job immers naar uiteenlopende plaatsen moeten en bovendien heel wat materiaal meenemen. Dat lukt niet met de fiets. Die jongere heeft een rijbewijs nodig.
Een bagageafhandelaar die naar de luchthaven van Zaventem moet, moet ook zorgen dat hij daar in de vroege of late uurtjes raakt. Dat is zonder rijbewijs onmogelijk.
Ik vind het opmerkelijk dat de partijen die zeggen op te komen voor de kwetsbaarsten, net degene zijn die jongeren kansen ontnemen, en dat doen ze puur uit ideologische overwegingen.
Je voudrais terminer par un écho qui m’est parvenu par l’intermédiaire de certains collègues. La commission des Affaires économiques a effectué cette semaine une visite à technicity.brussels, à laquelle je n’ai malheureusement pas pu me joindre.
À cette occasion, la direction de technicity.brussels a expliqué aux membres de la commission que près de 90 % des personnes qui y suivent une formation parviennent à décrocher un job à l’issue de celle-ci. La direction a toutefois aussi fait connaître les raisons pour lesquelles certains ne sont pas embauchés, à savoir, le fait qu’ils ne connaissent pas la seconde langue nationale et n’ont pas de permis de conduire ! Voilà une information qui tombe à pic !
C’est bien beau de faire des visites en commission, de faire une photo pour les réseaux sociaux. Encore faut-il ensuite proposer des solutions qui répondent aux enjeux du terrain.
Je vous propose aujourd’hui une solution concrète. Et je vous pose donc une question : face aux enjeux et aux problèmes que vous avez entendus, comment résoudre le problème ? Qu’avez-vous dit à technicity.brussels ? Qu’il y avait une résolution ad hoc que vous n’avez pas votée ? Quelle autre solution proposez-vous ?
Er zijn toch enkele mensen die de tekst gesteund hebben. Ik dank de heer Fouad Ahidar en mevrouw Najima El Arbaoui voor hun steun, alsook de heer Gilles Verstraeten en Vooruit.brussels-collega Ilyas Mouani.
Ik ben benieuwd naar het antwoord op mijn vraag.