Imane Belguenani over arbeidbemiddeling in de Brussels Metropolitan Region
Hoe zoeken bedrijven werknemers en hoe zoeken werkzoekenden een job?
“De studie van de Brusselse start up Beljob op vraag van de werkgeversorganisatie BECI heeft het debat opengetrokken. Er zijn 96.000 werkzoekenden in Brussel. De databank van Actiris telt 21.000 jobs. Beljob heeft 100.000 openstaande vacatures geïdentificeerd” stelt Imane Belguenani, Brussels parlementslid Open Vld. “De delta zijn al de jobs die via platformen online in Brussel en de rand worden bekend gemaakt, maar de databank van Actiris niet halen”.
Er wordt omgekeerd ook vaak gepeild naar hoe werkzoekenden een job vinden: peilingen van Statbel of van Randstad geven een genuanceerd beeld, maar beide stellen het groeiend aandeel van alternatieven voor de publieke arbeidsbemiddeling vast (in Brussel is dat Actiris): interimkantoren, private platformen online, persoonlijke netwerken, linkedIn, jobbeursen …
Minister Bernard Clerfayt (DéFI) is zich bewust van de trend. Op een schriftelijke vraag van Imane Belguenani antwoorde hij: “Bij het grote publiek in Brussel nemen we een aanzienlijke daling waar in het aandeel personen dat Actiris als eerste noemt als bron van informatie over een vacature. De recente studie van BECI over het bestaan van 100.000 vacatures in het Brussels Gewest en zijn hinterland – hoewel deze resultaten met de nodige voorzichtigheid geïnterpreteerd moeten worden – illustreren deze evolutie in het rekruteringsgedrag: bedrijven verspreiden hun vacatures steeds vaker via hun sociale netwerken, hun website of andere digitale kanalen”.
Imane Belguenani: “Deze cijfers moeten vooral een signaal zijn aan Actiris om haar beleid bij te sturen. Actiris zal actief en flexibel moeten samenwerken met privéspelers in arbeidbemiddeling en plaatsing. Data moeten in beide richtingen gedeeld worden. Actiris moet data van bedrijven opnemen in haar databank en moet data van werkzoekenden delen met platformen en privéspelers. De interimsector kan een veel belangerijkere rol opnemen en Actiris van een deel van haar taak ontlasten. Dit geeft Actiris ruimte om nog meer op de moeilijker te plaatsen werkzoekenden te focussen. Met de hervorming van de werkloosheid door Arizone ligt daar een grote uitdaging”. Minister Clerfayt gaf in zijn antwoord aan dat Actiris dit ook zelf monitort. “De resultaten stellen Actiris in staat om zijn acties en communicatie aan te passen en vormen een nuttige basis voor de analyse van de kanalen die werkzoekenden gebruiken om een baan te vinden”
De volledige schriftelijke vraag en antwoord
28 oktober 2025: Schriftelijke vraag van mevrouw Imane Belguenani, Brussels Parlementslid, aan de heer Bernard Clerfayt, minister bevoegd voor tewerkstelling, m.b.t. “statistieken over de wijze waarop mensen een job vinden”.
Al jaren zijn er studies die peilen naar hoe werkzoekenden aan een job geraken: door rechtstreeks bedrijven aan te schrijven, spontaan of op jobadvertenties; via persoonlijke netwerken; via een tijdelijke interimjob als opstap naar een vaste job; via een publieke arbeidsbemiddelingsagentschap. Het gaat om overheidsstudies, alsook om studies van interimbedrijven zelf. Deze discussie laait uiteraard opnieuw op na de kritische doorlichting van Actiris, maar ook door de Arizona-maatregel om langdurige werklozen te schrappen en te laten opvolgen door OCMW’s.
Ik geef twee studies:
– Statbel gaf in een studie uit 2018 aan dat voor jongeren tussen 15 en 34 jaar de ranking als volgt was: directe sollicitatie bij de werkgever 26%; familie/vrienden/kennissen 24%; advertenties 17%; uitzend- of selectiebureaus 10%; werkgever nam zelf contact op 8%; onderwijsinstelling 7%; openbare arbeidsbemiddeling (VDAB/Actiris/Forem/ADG/lokaal jobcentrum) 6%
– Maar Randstad (2021), net een interimbedrijf, gaf aan voor België, voor alle werkzoekenden andere cijfers (waar mensen meerdere mogelijkheden konden aangeven): publieke arbeidsbemiddelaars (VDAB/Actiris/Forem) 28%; uitzendbureaus/staffing agencies 26%; persoonlijke connecties/referenties 26%; Google 17%; werving & selectie/search-bureaus 16%; vacaturesites (jobboards) 15%; Facebook 13%; bedrijfssites (direct bij werkgever) 12%; LinkedIn 9%; Twitter 7%; jobbeurs 6%; printadvertentie 6%. Duidelijk een andere methode, en andere resultaten.
Uit beide onderzoeken blijkt wel dat de uitzendsector belangrijk is. Federgon (2024), de federatie van de interimsector, geeft aan dat 72% van de uitzendkrachten gedurende 5 jaar na aanwerving nog steeds aan het werk blijft en dat 69% doorstroomt naar een vaste job. Maar 2,8% blijft langdurig als uitzendkracht werken.
Uiteraard zijn niet alle werkzoekenden vergelijkbaar. Het individueel traject dat ieder heeft doorgemaakt, kan zeer verschillend zijn. Interimkantoren hebben niet dezelfde verplichtingen en kunnen hun ‘klanten’ kiezen. Toch zijn dergelijke studies belangrijk.
- Heeft de administratie Economie en Tewerkstelling en/of Actiris zelf studies op Brussels niveau laten uitvoeren?
- Kunnen interimkantoren, met respect voor de privacy, rechtstreeks toegang hebben tot databanken van werkzoekenden en deze (via Actiris uiteraard) zelf contacteren?
- Is er een protocol (met respect voor privacy dus) tussen Actiris en interimkantoren om hun demarches op te nemen in het uniek dossier van de werkzoekende?
8 december 2025: Antwoord minister Bernard Clerfayt:
Ik dank u voor uw vraag.
1/ Brussel Economie en Werkgelegenheid heeft geen studies over de inschakeling van de Brusselaars op de arbeidsmarkt uitgevoerd.
Dit soort opdracht behoort tot de prerogatieven van Actiris, dat regelmatig studies en enquêtes uitvoert om de bekendheid, het imago en het gebruik van zijn diensten door zijn verschillende doelgroepen te meten, namelijk de werkzoekenden, een representatief deel van de Brusselse bevolking, en bedrijven die al dan niet gebruikmaken van zijn diensten.
Volgens de resultaten van de meeste recente Barometer van de jobkwaliteit is Actiris de eerste bron van informatie voor werk die spontaan bij potentiële gebruikers opkomt, en deze positie werd nog versterkt bij de werkzoekenden sinds de vorige meting.
Bij het grote publiek in Brussel nemen we echter een aanzienlijke daling waar in het aandeel personen dat Actiris als eerste noemt. De andere door de respondenten vermelde informatiebronnen zijn, in mindere mate, de algemene websites, Indeed en LinkedIn.
Deze resultaten stellen Actiris in staat om zijn acties en communicatie aan te passen en vormen een nuttige basis voor de analyse van de kanalen die werkzoekenden gebruiken om een baan te vinden.
In zekere zin illustreert de meest recente studie van BECI over het bestaan van 100.000 vacatures in het Brussels Gewest en zijn hinterland – hoewel deze resultaten met de nodige voorzichtigheid geïnterpreteerd moeten worden – deze evolutie in het rekruteringsgedrag: bedrijven verspreiden hun vacatures steeds vaker via hun sociale netwerken, hun website of andere digitale kanalen.
2/ Uitzendkantoren hebben geen rechtstreekse toegang tot de interne databanken van Actiris.
Zij kunnen daarentegen een My Actiris-account aanmaken door het aanvaarden van de gebruiksvoorwaarden die gelden voor de verspreiding van hun vacatures via Actiris.
Wanneer een vacature gepubliceerd wordt via dit account, krijgt het uitzendkantoor toegang tot een lijst met kandidaten die automatisch geselecteerd worden via het matching-systeem van Actiris, en dat zo lang de jobaanbieding verspreid wordt.
Van deze werkzoekenden kan een gestandaardiseerd cv worden geraadpleegd door het uitzendkantoor, indien de persoon expliciet zijn akkoord heeft gegeven om deze gegevens te delen overeenkomstig de AVG. De contactgegevens (telefoonnummer en e-mailadres), indien ze beschikbaar zijn, zijn enkel zichtbaar als de kandidaat vooraf zijn toestemming heeft gegeven.
Deze procedure waarborgt een strikt omkaderde toegang tot de gegevens, terwijl de uitzendkantoren hun jobs gericht kunnen aanbieden aan de werkzoekenden.
3/ Er bestaat geen specifiek protocol tussen Actiris en de uitzendkantoren voor de automatische registratie van hun stappen in het unieke dossier van de werkzoekende.
Overeenkomstig het algemene kader dat van toepassing is op alle werkgevers die gebruikmaken van de diensten van Actiris, worden enkel de acties die via de tools en kanalen van Actiris worden uitgevoerd – bijvoorbeeld wanneer een kandidaat solliciteert op een vacature die op het platform werd gepubliceerd – automatisch opgenomen in het dossier van de werkzoekende.
Acties die rechtstreeks tussen het uitzendkantoor en de kandidaat worden ondernomen, buiten de systemen van Actiris om, worden niet automatisch opgenomen. Ze kunnen echter handmatig worden toegevoegd door de Actiris-consulent of door de werkzoekende zelf wanneer ze relevant zijn voor de opvolging van zijn traject.